Na matetaka rerevaki na COVID-19 kei na kena ivakatakilakila | The COVID-19 virus and symptoms

Na cava na COVID-19

Na COVID-19 e dua na mate vou e mataqali vata kei na coronavirus, e rawa ni vakaleqa na nomu yatevuso kei na nomu sala ni cagi.

Na coronavirus e dua na vuvale levu ni duidui mate e dau vakavuna na matetaka vaka na batabata e dau veitauvi voli.

iVakatakilakila ni COVID-19

Na ivakatakilakila e okati kina na:

• tekivu vou ni vu se sa vu toka ena loma ni dua na gauna
• katakata ni yago rauta ni 38 na dikiri
• cegu leka
• kavukavu ni tilotilo
• surusuru kei na savu ni ucu
• sega ni boica rawa e dua na ka ena dua na gauna lekaleka.

Na ivakatakilakila qori e sega ni kena ibalebale ni tiko vei iko na COVID-19. E via tautauvata kei ira na mate veitauvi eso me vaka na batabata kei na flu.

Na leka ni cegu e dua na mataqali niumonia qai vinakati totolo na veiqaravi vakavuniwai.

iVakatakilakila sega ni kilai levu

Eso ena kune vei ira na ivakatakilakila sega ni kilai levu me vaka na:

• matetaka
• coka
• mosi ni ulu
• momosi ni masela
• lomaca qai lualua
• veilecayaki qai cudrucudru

Eda sega ni kila na balavu ni gauna e kunei kina na ivakatakilakila ina gauna e dewa kina vua e dua. Na itukutuku ga mai na World Health Organization e vakaraitaka ni taura e 2 ina 10 na siga.

COVID-19 e dewa ena weli cagina

Na COVID-19 e dewa ena weli cagina mai vua e dua na tamata ina dua tale. E rawa ni dewa na mate ena mata, ucu, se gusu.

Ni vu, suru se vosa o koya e tiko vua na mate ena vakadewa nona weli na mate. Na weli qo e matailelevu toka, sega ni dede na kena kaburaki mai ena tau ena dela ni veika kecega era tu voleka.