Na i cula ni tataqomaki kei na nomu cakacaka | Vaccination and your job

E sega ni saumi na cula. E dui vakatau sara ga vei keda yadua na noda cula, ia e vakarautaki me baleti keda taucoko na tiko e Niu Siladi, yabaki 12 ka lako cake.

Raica e na komipiuta e na Book My Vaccine, se qiria na tabana e qarava — na COVID Vaccination Healthline, ka veivosakitaka na gauna mo cula kina.

E levu na cakacaka e Niu Siladi, era rawa ni vakaotia ko ira na tamata cakacaka era se bera ni cula.

Vakaqaqa mo kila, kevaka e dodonu me cakava na nomu cakacaka, e dua sa cula oti e na i cula ni COVID-19.

E dodonu vua na i taukei ni nomu cakacaka, me taqomaka na veika me baleti iko

E sega ni dodonu vua na i taukei ni nomu cakacaka, me vakatakila vua e dua tale, na kemu i tukutuku me baleta na veicula, vakavo ga kevaka ko sa vakadonuya me cakava vakakina, se kevaka e vakatarai oqori e na Lawa ni i Tukutuku Maroroi.

E sega ni gadrevi mo tukuna vua na i taukei ni nomu cakacaka kevaka ko sa cula oti. Kevaka ko sega ni vinakata mo cula, e sega ni gadrevi mo tukuna na vuna.

Kevaka ko qarava tiko e dua na cakacaka e dodonu me cakava e dua sa cula oti, ia ko sega ni via vakaraitaka e dua na ka me baleta na nomu cula, e na rawa ni nanuma na i taukei ni nomu cakacaka ni ko se bera ni cula. Ia me tukuna vei iko na veika e na cakava.

Kevaka e gadrevi me cakava na nomu cakacaka e dua sa cula oti

Kevaka e nanuma na i taukei ni cakacaka ni dodonu me cakava na nomu cakacaka e dua sa cula oti, e na vuku ni kena gadrevi me taqomaki na bula, e dodonu me caka taumada e dua na vakadidike me laurai na ka e rawa ni yaco vua e dua e veitaratara kei na dua e tauva tiko na mate na COVID-19. Me ra veitauriligataka vata na vakadidike oqo ko ira na tamata cakacaka, i soqosoqo vakacakacaka, kei ira e so tale na mata.

E vinakati me vakasamataki e na vakadidike oqo:

  • na kena rawa ni dewa vua e dua na tamata cakacaka na COVID-19 e na gauna ni cakacaka
  • na veika tale e so e rawa ni yaco e na i tuvatuva oqori — me vaka na kena rawa ni dewa e na kedra maliwa na lewe ni vanua.

E vakarautaka na WorkSafe e so tale na i tukutuku matailalai me baleta na vakadidike me caka.

Na kena dikevi me laurai ke gadrevi me qarava e dua na mataqali cakacaka e dua sa cula oti (external link)

E na muri tiko ga na veika vakalawa e vauca na cakacaka. E okati kina na veika oqo:

  • veivakadonui me vakayacori na veisau e vauca na veidinadinati vakacakacaka
  • kena caka na veivosaki e na dela ni veivakabauti
  • na kena vakatabui vakalawa me caka na veivakaduiduitaki e na vuku ni nodra vakatulewa me baleta na nodra cula
  • na nodra vakawaleni na tamata cakacaka e na vuku ni nodra vakatulewa me baleta na nodra cula.

Na cakacaka e na veivanua e ririkotaki vakalevu se i Tikotiko Vakawawa ni Veiqaravi kei na Korotini (Managed Isolation and Quarantine - MIQ)

E matata ni sega ni vakasaurarataki vua e dua me cula e na i cula ni COVID-19, se vakaroti vakalawa me vakayacori vakakina. Ia ko ira taucoko era cakacaka e na i Tikotiko Vakawawa ni Veiqaravi kei na Korotini (MIQ), se veivanua ni cakacaka e ririkotaki me vaka na tabana ni curu vanua, e dodonu me ra sa cula oti e na i cula ni COVID-19. Era okati tale ga kina ko ira era cakacaka vakamatanitu e na rara ni waqavuka, wavu se waqavuka.

E tiko e so na vanua e sega ni gadrevi kina, me vaka oqo. E na vkatarai vua e dua e se bera ni cula, me curuma e dua na vanua me la‘ki qarava na i tavi bibi e dodoni me qaravi; me vaka na taqomaki ni nona bula e dua, veitaqomaki se veivuke ni yaco e dua na leqa tubu koso; e vakadonui ka gadrevi vakalawa me cakava oqo.

Na kena gadrevi me ra cula ko ira era cakacaka e na veivanua e ririkotaki vakalevu

Na sala me wali kina na duidui se veileti

Kevaka ko drau sega ni duavata kei na i taukei ni nomu cakacaka, me baleta na mataqali cakacaka e gadrevi me cakava ga e dua e sa cula oti, ko rawa ni goleva na Early Resolution Service (Veiqaravi ni Wali Totolo ni Duidui). E vakarautaki kina e so na vakatutu ni veika me caka, me wali kina na duidui. E sega ni saumi na veiqaravi qori.

Veiqaravi Totolo ni Veivakameautaki (external link)

Veika tale eso

Na Cula e na i cula ni COVID-19 kei na Cakacaka — Tabana ni Veivakacakacakataki e Niu Siladi (external link)